Karaciğer Yetmezliği Neden Olur Belirtileri Tedavisi

karaciğer yetmezliği neden olur, belirtileri, tedavisi
karaciğer yetmezliği neden olur, belirtileri, tedavisi

Karaciğer yetmezliği kişilerde çoğu zaman ilk anda belirti göstermeyebilir. Ancak karaciğer yetmezliği ilerleyen evrelerde çeşitli belirtiler gösterir. Sebepsiz kilo kaybı, karın bölgesinde su birikimi ve yüzde sarılık gibi belirtiler görülür. Karaciğer yetmezliği kesinlikle tedavi edilmesi gereken bir rahatsızlıktır ve tedavi ihmal edildiğinde ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir. Karaciğer yetmezliği tedavisi ve karaciğer yetmezliği belirtileri nelerdir konularının yer alacağı bu yazımızda karaciğer yetmezliği nedir ve karaciğer yetmezliği neden olur konularını açıklayarak başlayalım.

Karaciğer Yetmezliği Nedir

Karaciğer yetmezliği nedir sorusunu cevaplamadan önce karaciğerin vücudumuz için önemini hatırlamakta fayda vardır. Vücudumuzun boyut olarak en büyük organı olan karaciğerin en önemli görevi vücutta biriken kimyasal toksinleri dışarı atmak ve bağışıklık sistemini düzenlemektir. Karaciğerin vücudumuz için yaklaşık 400 görevi bulunmaktadır. Karaciğerin görevlerini kısaca hatırlatmak gerekirse;

  • Protein sentezler.
  • Yağ emilimi için gerekli olan safrayı sindirim sistemine salgılar.
  • Vücutta biriken kimyasal maddeleri temizler.
  • Mikroplarla savaş halinde bağışıklık sistemini düzenler.
  • Kan şekeri düzeyini dengeler.

Karaciğere İyi Gelen Yiyecekler

Bu görevleri haricinde de birçok hayati önemi olan karaciğer kendi kendini yenileyebilen bir organdır. Karaciğer organında çeşitli nedenlerden dolayı fonksiyon bozuklukları meydana gelmektedir. Bu gibi durumlarda karaciğerin önemli bir kısmını etkileyen ve karaciğerde ciddi hasar bırakan karaciğer yetmezliği hastalığı görülür. Karaciğer yetmezliği sonucu karaciğer görevlerini yerine getiremez, bu durum da vücudun birçok fonksiyonunu etkiler.

Karaciğer Yetmezliği Neden Olur

karaciğer yetmezliği neden olur
karaciğer yetmezliği neden olur

Karaciğer yetmezliği neden olur sorusuna birçok cevap verilebilir. Çünkü karaciğer yetmezliği altında yatan birçok neden vardır. Hepatit virüsleri, mantar zehirlenmeleri, kullanılan bazı ilaçların yan etkileri karaciğere zarar vererek karaciğer yetmezliğine neden olabilir. Karaciğer yetmezliği nedenlerinden birisi de alkol kullanımıdır. Uzun süre alkol kullanan kişilerin karaciğeri zarar görür ve karaciğer yetmezliği riski artar.

Karaciğer yağlanması, karaciğer hücrelerinin zarar görmesi karaciğer yetmezliği nedenleri arasındadır.

Karaciğer yetmezliği nedenleri;

  • Karaciğerde bakır ve demir birikimi
  • Beslenme bozukluğu
  • Kalıtsal bazı hastalıklar
  • Zehirli mantarların tüketilmesi
  • Safra yolu hastalıkları
  • Bazı ilaçlara karşı gelişen reaksiyonlar
  • Karaciğer hastalıkları
  • Karaciğerde meydana gelen iltihaplı bakteri
  • Bağışıklık sistemi hastalıkları
  • Metabolik hastalıklar

Karaciğer Yağlanması Neden Olur

Ayrıca kanser hastalığında kanserli hücreler diğer organlara yayılarak ciddi tahribatlar yaratabilmektedir. Bu yayılma sonucu olarak da karaciğer yetmezliği ortaya çıkmaktadır.

Karaciğer Yetmezliği Belirtileri

karaciğer yetmezliği belirtileri
karaciğer yetmezliği belirtileri

Karaciğer yetmezliği temelde 2 şekilde belirtilerini göstermektedir. Bunlardan ilki akut karaciğer yetmezliği hepatosellüler fonksiyon kaybı ile tanımlanmaktadır. Kronik karaciğer yetmezliği ise siroz hastalığı ile birlikte görülmektedir. Karaciğer yetmezliği erken evrede belirti göstermez. Ancak karaciğer yetmezliği ilerleyen evrede çeşitli belirtiler gösterir. Kronik karaciğer yetmezliği belirtileri arasında; iştahsızlık, unutkanlık, güçsüzlük, bacak ve karın bölgesinde sıvı birikimi, kronik yorgunluk hissi, gözlerde ve ciltte sarılık, akut sindirim sistemi kanamaları, enfeksiyona yatkınlık görülmektedir. Akut karaciğer yetmezliği belirtileri olarak ortaya karaciğer koması çıkmaktadır. Koma etkisi ile hastanın şuur bulanıklığı, uyku hali, kendini kaybetmesi, anlamsız konuşması ve karaciğerin işlevini tamamen yitirmesi durumu görülmektedir. Oluşan bu semptomlar karaciğer nakli ile tedavi edilmektedir.

Karaciğer Kanseri

Karaciğer yetmezliği belirtilerini detaylı açıklayacak olursak;

Yorgunluk; Karaciğer yetmezliği nedeniyle görevini tam olarak yerine getiremediği için bağışıklık sistemi zayıflar ve kişi az hareket etmiş olsa bile çabucak yorulur.

Uykusuzluk: Karaciğer yetmezliğinin ileri ki safhalarında görülen bir bulgu da uykusuzluktur. Buna sebep olarak halsizlik ve yorgunluk belirtilerinin etken olduğu düşünülmektedir.

Bulantı ve kusma; Karaciğer yetmezliği direkt mideyi de etkilediği için bulantı ve kusma belirtileri görülmesi mümkündür.

Sebepsiz Kilo Kaybı; Bağışıklık sisteminin zayıflaması ile birlikte kişi diyet yapmasa bile kısa sürede gözle görülür bir kilo kaybı yaşar.

Yüksek Ateş; Karaciğer yetmezliği belirtileri arasında olan yüksek ateş, aniden ortaya çıkabilir.

İştahsızlık: Sindirim sistemi organı olan karaciğerde var olan herhangi bir sorun öncelikle mideyi etkilemektedir. Bu nedenle görülen iştahsızlık ve keyifsizlik karaciğer yetmezliği belirtileri arasında yer alan bulgulardır.

Ciltte sararma: Hepatit B veya diğer adıyla sarılık olarak bilinen hastalıkta da görülmekte olan cilt sararması, karaciğer yetmezliği belirtileri olarak da görülmektedir.

Karın ağrısı: Gaz sancısından kaynaklanan karın ağrısı ile karaciğer yetmezliğinden kaynaklanan karın ağrısının birbiri ile karıştırılmaması gerekmektedir. Sindirim sistemi organı olan karaciğerdeki fonksiyon bozukluğunun belirtisi olan karın ağrısı genelde karın bölgesinin sağ tarafında görülmektedir.

Hazımsızlık: Karın bölgesinde oluşan şişlik ya da ishal gibi sorunlar karaciğer yetmezliği belirtileri arasında yer almaktadır.

Koma: Karaciğer yetmezliği hastalığının ileriki aşamalarında şuur kaybı ve baygınlık gibi belirtiler de görülebilmektedir.

Karaciğer Yetmezliği Tanısı

Karaciğer yetmezliği tanısı genellikle farklı bir hastalığın kontrolü sırasında konulur. Hastalık erken evrede belirti göstermediği için hasta ilk aşamada karaciğer yetmezliği riski taşıdığını düşünemez. Böbrek ağrısı ya da sırt ağrısı şikâyetiyle başlayan muayene sonrasında yapılan tetkik ve testlerle karaciğer yetmezliği tanısı konur. Karaciğer yetmezliği tanısında kan tahlilleri yapılarak karaciğerde enzim bozukluğu olup olmadığı ölçülür. Bu testlerin ismi AST ve ALT isimli kan testleridir. Kandaki demir oranın da ölçüldüğü kan testlerinde demir oranının ölçülmesi karaciğer yetmezliği tanısı için yapılır. Hepatit hastalığının araştırılması veya demir kontrollerinin yapılması sırasında karaciğer yetmezliği teşhisi konulabilmektedir. İç hastalıklar ana bilim dalında muayene edilen hastaların daha sonra gastroenteroloji polikliniklerinde muayenesine devam edilir. Gerekli görülürse karın ultrasonografisi çekilir ve karaciğer biyopsisi yapılarak kişinin durumuna en uygun tedavi yolu belirlenir. Özetle karaciğer yetmezliği tanısının konulması için kan testleri, görüntüleme testleri ve karaciğer dokusu inceleme testleri yapılmaktadır.

Karaciğer Yetmezliğinde Görülen Komplikasyonlar

Özellikle akut karaciğer yetmezliği vakalarında bazı komplikasyonlar görülmektedir. Bunlardan ilki karaciğer yetmezliği sonucunda beynin ihtiyacı olan oksijeni tam olarak alamamasıdır. Bunun sonucunda da beyinde ödem oluşur. Ayrıca karaciğer yetmezliği yaşayan kişilerde sindirim sisteminde kanamalar oluşabilmektedir. Özellikle idrar yollarında, üst solunum yollarında ve kanda enfeksiyon oluşumu karaciğer yetmezliğinde görülen komplikasyonlar arasında yer almaktadır. Yüksek dozda karaciğer yetmezliği ilaçlarının tüketilmesi böbrek yetmezliği sorununu da beraberinde getirmektedir.

Karaciğer Yetmezliği Tipleri

Karaciğer yetmezliği tanısı konurken hastalık iki tipte kendini gösterir. Kronik karaciğer yetmezliği ve akut karaciğer yetmezliği olarak ikiye ayrılırken tedavi de karaciğer yetmezliği tipine göre yapılır.

Kronik Karaciğer Yetemezliği; Karaciğer yetmezliği uzun yıllar olmasına rağmen sessizce ilerler ve fark edilir belirtiler göstermez. Ancak ilerleyen evrelerde belirtiler kendini gösterir ve hastalık artık kronikleşmiştir ve farklı hastalıkların oluşmasıyla kendini gösterir.

Akut Karaciğer Yetmezliği; Hastalığın aniden başlamasını ifade eden akut kelimesinden adını alan karaciğer yetmezliği viral bir şekilde hepatit olarak kendini göstermektedir. Hastalık hızlı şekilde ilerler ve karaciğerde ciddi zararlar oluşur. Karaciğerde akut yetmezlik karaciğerin görevini kısmen ya da tamamen yapamaması demektir.

Karaciğer Yetmezliği Tedavisi

karaciğer yetmezliği tedavisi
karaciğer yetmezliği tedavisi

Karaciğer yetmezliği tanısı konduktan sonra tedaviye vakit kaybetmeden başlanmalıdır. Karaciğer yetmezliği tedavisinde hastalığın ilerleme evresine göre tedavi şekli belirlenir. İlaç tedavisi ya da karaciğer nakli ile gerçekleştiren karaciğer yetmezliği tedavisinde amaç karaciğerin tekrar görevini yapabilir hale getirmektir.

İlaç Tedavisi; Karaciğerin işlevi yerine getirememesinden dolayı vücutta biriken suyun atılması için uygulanan ilaç tedavisi ile vücutta biriken iltihabında atılmasını sağlar. Kanı temizler ve karaciğerde oluşabilecek kanama riskini azaltır.

Karaciğer Nakli; İlerleyen ve ilaç tedavisinden sonuç alınamayan karaciğer yetmezliğinde karaciğer nakli tedavisi yapılır. Karaciğer artık görevini tamamen yapamaz haldedir ve ilaç tedavisine cevap alınmaması halinde karaciğer nakline ihtiyaç duyulur. Karaciğer nakli için uygun bir donör ve nakil yapılacak hastanın da uygun olup olmadığı önem taşır. Karaciğer naklinde hastanın işlevini kaybetmiş karaciğeri alınır ve yerine yeni karaciğer nakil edilir. Karaciğer nakli sonrası da tedavinin önemli bir noktasıdır. Organın hasta ile uyumu ve işlevini gerçekleştirmesi aşamasında hastanın bu süreci dikkatle takip edilmeli ve oluşabilecek risklere karşı önlem alınmalıdır.

Karaciğer Yetmezliğinden Korunmanın Yolları

karaciğer yetmezliğinden korunmanın yolları
karaciğer yetmezliğinden korunmanın yolları

Karaciğer yetmezliğinden korunmanın yolları olarak birtakım önemler alınabilir. Bu önlemler şu şekilde sıralanabilir;

  • Aşırı yüksek dozda ve bilinçsizce ilaç kullanmayın. İlaç kullanma talimatlarına ve doktor tavsiyesine mutlaka uyun.
  • Alkol tüketimini kontrol altında tutun.
  • Sigaradan uzak durun.
  • Dövme ya da piercing yaptırırken hijyen kurallarına çok özen gösterin.
  • Hepatit A ve Hepatit B aşılarınızı mutlaka olun.
  • Kan ile bulaşabilecek herhangi bir enfeksiyona karşı dikkatli olun.
  • Yabani ve ne şartlarda yetiştiğinden emin olmadığınız mantarları tüketmeyin.
  • Kilo değerlerinizi sürekli takip ve kontrol edin.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

CAPTCHA