Kolit Nedir, Neden Oluşur, Tedavisi

kolit nedir neden oluşur tedavisi
kolit nedir neden oluşur tedavisi

Kolit Nedir

Bir çeşit bağırsak hastalığı olan kolit kişinin yaşam kalitesini oldukça düşüren bir sindirim sistemi hastalığıdır. Kolit, çeşitli belirtiler vererek kendini belli eder. Bulantı, kusma, ishal, hazımsızlık,sindirilmemiş dışkı,karın ağrısı  en belirgin özelliklerdendir. Detaylı tetkikler sonucu da bağırsaklarda iltihaplanma varsa bu hastalığa kolit denir. Kalın bağırsakların iltihaplanması, bağırsaklar için çok ciddi rahatsızlıklar oluşturur. Sindirim sistemini olumsuz etkiler ve hasta sık sık sindirim sorunları yaşar.Tanı ve tedavisi ihmal edilmiş kolit  aylar içinde bağırsaklardaki emilim bozukluğuna bağlı olarak kişide kilo kaybı,kansızlık,halsizlik ,büyüme ve gelişme geriliğine sebep olur.Tıptaki ismi kolit olan bağırsak iltihaplanmasının farklı çeşitleri bulunur.

kolit nedir
kolit nedir

En yaygın görülen kolit çeşitleri;

Ülseratif Kolit; Kalın bağırsağın tamamının iltihap ve ödem ile kaplanmasıdır. Ülseratif kolit nedeniyle bağırsakta yaralar oluşur ve bu sebepten ötürü sümüksü ve kanlı ishale neden olur. Ülseratif kolit inflamatuar bağırsak hastalığı adıyla da bilinir. Hastalık dönemsel olarak şiddetlenir ya da hafif olarak geçer. Ülseratif kolit nedeni tam olarak bilinmeyen bir rahatsızlıktır. Ancak kalıtımsal özellikler ve bağışıklık sistemini tetikleyen sebepler risk faktörleri arasındadır.

Crohn Hastalığı; Crohn, ülseratif kolite benzese de iltihabın yayılma şekli sadece kalın bağırsak ile sınırlı değildir. Sindirim sistemi içinde ağız ya da anüs gibi alanlarda bile görülebilir. Ancak daha çok kalın ve ince bağırsağın kesiştiği alanda ortaya çıkar. Doğuştan gelen bir bağırsak hastalığı olmakla birlikte bağırsaklarda yara olmaz ve iltihap ilaçlar ile baskı altına alınmaya çalışılır. Crohn hastalığı tedavisi olmayan kronik bir hastalıktır.

Spastik Kolit; En yaygın kolit türlerinden biri olan spastik kolit bağırsaklarda iltihaplanmanın olmadığı stres ve duygu değişimlerine bağlı olarak ortaya çıkan bağırsak rahatsızlığıdır.  Aşırı stresten dolayı kalın bağırsakta meydana gelen kas spazmıdır. Bağırsaklarda oluşan kas spazmından dolayı boşaltım sisteminde kabızlık ya da ishal oluşabilir.Aşırı duygusal,sinirli,yoğun stres altındaki kişilerde sık görülür. Kesin bir tedavisi yoktur.

Mikrobik Kolit (Enterit); Boşaltım sisteminde ishale neden olan bir bağırsak rahatsızlığıdır. Kolonoskopi yöntemiyle bağırsaklardan parça alınarak teşhis konur. Mikrobik kolitin nedeni; mikrop, bakteri ve toksinlerdir. Sağlıksız yiyecekler ,hijyenik olmayan  ortamlarda hazırlanan yiyecekler,toplu olarak kullanılan tuvaletlerden bulaşan parazitler ,pastörize edilmemiş çiğ sütten yapılan tereyağ,peynir ve dondurmadan bulaşan bakteriler  mikrobik koliti tetikler.

Kolit Neden Oluşur

kolit neden oluşur
kolit neden oluşur

Kolit kalın bağırsağın iltihaplanması rahatsızlığıdır ve birden fazla çeşidi vardır. Ülseratif kolit, Crohn ve spastik kolitin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Vücudun bazı tepkimeler göstererek bağırsakları tehdit olarak algılaması ve iltihap oluşturması söz konusudur.

Kolit nedenleri arasında; Stres, çevresel faktörler, genetik, ilaç kullanımı, sigara kullanımı ve radyasyon vardır. Özellikle sigara kullanımı kolitin oluşmasında en büyük etkendir.

Kolit Tedavisi

kolit tedavisi
kolit tedavisi

Oluşan kolit türlerine göre kolit tedavisi uygulanır. Örneğin ülseratif kolitin nedeni tam olarak bilinmediği için kesin tedavisi de yoktur. Ülseratif kolit ilaç tedavisiyle kontrol altına alınmaya çalışılır. Kolitin şiddetine göre makattan lavman yapılır ya da ağızdan tablet yoluyla ilaç tedavisi uygulanır. Gerekmedikçe cerrahi müdahale yapılmaz. Eğer ameliyat yapılacaksa kalın bağırsağın hepsi alınır.

Crohn hastalığının tedavisinde bağışıklık sistemini baskı altına alan ilaç tedavisi uygulanır. Kan tahlilleri ve bağışıklık sistemi kontrol edilerek doktor kontrolünde kolit tedavisine başlanır. Crohn rahatsızlığı kalın ve ince bağırsak birleştiği noktayı tıkayabilme riski vardır. Böyle bir durumda cerrahi müdahale yapılır ve tıkanan bölge kesilir.

Spastik kolit tedavisinde bağırsaklarda iltihaplanma olmadığı için iltihaba yönelik tedavi yapılmaz. Genel olarak kabızlık şikayeti vardır ve bu rahatsızlık için ilaç tedavisi uygulanır. Stres bu hastalığın en büyük tetikleyicisidir ve bu rahatsızlığı yaşayan kişilerin stresten uzak durmaları gerekir.

Mikroskopik kolit tedavisinde beslenme şekline dikkat etmek gerekir Mikroskobik kolite neden olan toksin ve bakteri gibi nedenlerdir. Bunun için antibiyotik tedavisi uygulanır ve mikroplar kontrol altına alınmaya çalışılır.

Kolit Diyeti

Kolit diyeti olarak da bilinen bu yöntem tedaviye yardımcı yöntemlerden birisidir. İlaç tedavisi ile birlikte kolit diyeti de uygulanır. Kolit diyetinde beslenme alışkanlıklarının gözden geçirilip vücudun ve bağırsakların tepki verdiği besinlerin tüketilmemesi gerekir. Örneğin; Süt bağırsaklarda sindirim sorununa neden olabilir bu sebepten dolayı tüketirken laktozsuz tüketilmelidir ya da tüketilmemelidir.

Aşırı yağlı, acı, baharatlı ve hamur işi gıdaların tüketimi aza indirilir çiğ sebze ve et tüketilmemelidir.

İşlenmiş gıdalar ve sakatat ürünlerin tüketimi en aza indirilmelidir.

Asitli içecekler ve şekerli gıdalar tüketilmemelidir.

Lahmacun, işlenmiş et ve mangalda et tüketilmemelidir.

Beslenmede lifli ve posalı gıda tüketimi artırılmalıdır.

Probiyotik etkileri nedeniyle evde mayalanmış yoğurt ve kefir beslenmede yer almalıdır.

Bağırsak hareketlerini düzenlemek amacıyla spor ve egzersiz düzenli yapılmalıdır.

Bağırsak tembelliğini önlemek için her gün düzenli tuvalete çıkma alışkanlığı edinilmelidir.

Günde en az 2-3 litre su tüketilmelidir.

Gaz yapan yiyeceklerden  uzak durulmalıdır.(Kişiden kişiye değişmekle birlikte kuru fasulye, nohut, lahana, turp gibi yiyecekler  dikkatli tüketilmelidir.)

Stres faktörünü en aza indirecek hobi ve uğraşlar edinilmelidir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

CAPTCHA