Mobbing Nedir Maruz Kalan Kişinin Hakları

mobbing nedir, maruz kalan kişinin hakları
mobbing nedir, maruz kalan kişinin hakları

Mobbing Nedir

Mobbing yetişkinlerin iş ve ofis yaşamında görülen bir zorbalık çeşididir. İşyerinde çalışan kişiye patronu, müdürü, yöneticisi ya da çalışma arkadaşları tarafından yapılan psikolojik baskıya uluslararası terim olarak ‘Mobbing’ adı verilmektedir.

mobbing nedir
mobbing nedir

Mobbinge uğrayan kişiler genelde iş yerindeki en çalışkan, kariyerinin önü açık ve yenilikçi bakış açısına sahip olan kişilerdir. Mobingi yapan kişiler ise bencil ve rekabetçi iş anlayışına sahip bireylerdir.

Mobbinge uğrayan kişi bazen bu durumu içine atar ve kimse ile paylaşmaz ki bu durumda mobbing şiddeti daha çok artacaktır. Bazı kişiler ise bu durumu kabullenmez ve çözüm yolları üretir.

Mobbing Türleri

mobbing türleri
mobbing türleri

Çalışan kişiyi yıpratmak amacıyla taciz etmek, sözel saldırılarda bulunmak,  sindirmek, alay etmek ve iş yerinde izole etmek şeklinde mobbing çeşitli şartlarda uygulanabilir.

Çalışan kişiye üst yöneticilerinden yapıldığı gibi ast çalışma arkadaşlarından da mobbing yapıldığı görülmektedir.

Açık seçik ve alenen yapılabildiği gibi gizli ve sinsi bir şekilde de kişiye mobbing yapılabilir.

Tek bir kişi tarafından yapılabildiği gibi bir grup tarafından da mobbing yapılabildiği görülmektedir.

Genel olarak yapılan tüm mobbing eyleminin ortak amacı kişiye zarar vermek, kötülük yapmak ve iş yerinde gelişimini engellemektir. Bazı mobbing örnekleri şu şekildedir;

  • Lakap takma
  • Görmezden gelme
  • Sürekli eleştirme ve suçlama
  • Görevinin dışında gereksiz iş yükü verme
  • Sözel olarak tehdit etme
  • Kişinin işini yapmasına engel olacak her türlü faaliyet içinde olma
  • Küçük düşürücü ve uygunsuz şakalar yapma
  • Moral ve motivasyonu kasıtlı olarak düşürme
  • Çalışanın hakkında dedikodu ve söylenti çıkarma
  • İş ortamında yalnızlaştırmaya çalışma

Mobbing Nedenleri

mobbing nedenleri
mobbing nedenleri

Mobbingin birbirinden farklı pek çok sebebi olabilir. Mobbingin başlıca nedenleri arasında mobbing yapan kişinin içinde kıskançlık, çekememezlik ve aşırı rekabet isteği yatmaktadır. Ayrıca din, dil, ırk ve cinsiyet gibi farklılıklar da mobbing nedenleri arasında yer almaktadır. Tüm bunlara ilaveten kötü bir şekilde yönetilen şirketler, rekabet ve hırs ortamının egemen olması, yoğun stres altındaki çalışma ortamı gibi faktörler mobbing nedenleri arasında yer almaktadır.

Mobbing Belirtileri

mobbing belirtileri
mobbing belirtileri
  • Mobbinge maruz kalan kişi kendini işyerinde psikolojik olarak huzursuz ve rahatsız hisseder.
  • İş yerinde kişiden sürekli bilgi gizlenerek kendisine güvenilmediği hissi oluşturulur.
  • İş ortamından ve arkadaş grubundan izole edilir.
  • Kişinin mesleki olarak yeterli olmadığı hissettirilir.
  • Yalnızlaştırılan ve mobbinge uğrayan kişi utanma, özgüven eksikliği, korku, öfke gibi duyguları yoğun olarak yaşamaktadır.

Mobbinge Maruz Kalan Kişinin Hakları

mobbinge maruz kalan kişinin hakları
mobbinge maruz kalan kişinin hakları

Kişinin duygusal benliğine yapılan saldırı olan mobbing yasal bir suçtur. Anayasa gereği mobbinge maruz kalan kişi bu durumu ispatladığında çeşitli haklara sahip olabilir ve mobbingi uygulayan kişiler ceza dahi alabilir. Bu sebeple mobbinge uğradığını iddia eden kişi net ve sağlam kanıtlar toplamalıdır. Maruz kaldığı mobbing davranışlarını tarihini de not ederek mutlaka yazılı olarak beyan etmelidir. Kişi iş yerindeki üst mercilere kendisine yapılan bu haksızlığı hemen bildirmeli ve rapor etmelidir. İş yeri içinde sonuç alınamadığı durumlarda hukuki süreç de başlatılabilir. İş yerinden şahitler, kamera kayıtları, haksız yere maaş kesme gibi maddi mobbing varsa maaş bordrosu ya da sırf iş yükünü artırmak adına verilen görevler ile ilgili belge ve dokümanlar kanıt olarak sunulabilir. Mahkeme sürecinde bu deliller yargılama sürecinde çok önemlidir. Özel ya da kamu sektöründe çalışan ve mobbinge uğradığını düşünen kişilerin başvuru yapacağı yerler;

  • ALO 170 telefon hattı
  • Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
  • Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)
  • Kamu Görevlileri Etik Kurulu
  • İnsan Hakları Kurumu
  • İl ve İlçe İnsan Hakları Kurulları

Mahkeme süreci sonucunda mobbing yapıldığı ispatlanırsa kişi şirketi ile arasında imzalamış olduğu sözleşmeyi feshetme hakkına sahip olur. Ayrıca mobbing yapan kişi de bir çok ceza alabilir. Maddi ve manevi tazminat cezası, 1 yıldan az olmamak şartıyla duruma göre süresi 7 yıla kadar değişebilen hapis cezası mobbing yapan kişiye verilen cezalar arasında yer almaktadır.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here